Nagroda Bookera dla Olgi Tokarczuk

Lip 11, 2018 by

Nagroda Bookera dla Olgi Tokarczuk

Olga Tokarczuk należy do grona najznamienitszych polskich pisarek. Znana, nie tylko polskim miłośnikom literatury, ale i tym zagranicznym. Na podstawie jej prozy powstały dwa znane firmy: starszy ”Żurek” oraz mający premierę całkiem niedawno „Pokot” – film Agnieszki Holland, który został niezmiernie pozytywnie przyjęty na festiwalu filmowym w Berlinie. Oprócz, tego Tokarczuk jest licencjonowanym psychologiem, w wolnym czasie pisze eseje, a także próbuje swoich sił w poezji. W 2018 roku została uhonorowana The Man Booker International Prize za powieść „Bieguni”, która uważana jest za jedną z najlepszych, jeśli nie najlepszą, która wydana została spod jej pióra.

Niezwykła podróż pomiędzy miejscami i czasem

„Bieguni” są powieścią specyficzną opowiadaną specyficznym językiem. Autorka zabiera nas w podróż przez tajemnicze miejsca i wydarzenia. Toteż będziemy przemieszczać się pomiędzy sułtańskimi pałacami, jednocześnie wkraczając do gabinetów osobliwości wieku siedemnastego oraz przenosząc się do czasów współczesnych. Tokarczuk, przeniesie nas wszędzie tam, gdzie dodać będzie mogła coś nowego do opowiadanej przez siebie historii. Punktem wyjściowym jest rozwiązanie w niej tajemnicy, tak zwanych biegunów, czyli prawosławnego odłamu starowierców, którzy próbują oswajać zło ruchem. Jakkolwiek tajemniczo by to nie brzmiało, autorka podejmuje się – może nie rozwiązania tajemnicy – ale ukazania czytelnikowi, że warto poznawać nowe punkty widzenia, wyzbywać się z siebie stereotypów oraz pozbywać ograniczających nas absurdalnych norm.

Książka wymykająca się standardowym klasyfikacjom

„Bieguni” Olgi Tokarczuk są książką niezmiernie trudną do określenia gatunkowego. Wręcz staje się to niemożliwe. Pozycja, z jednej strony przypomina zapiski lub notatnik z podróży, z drugiej przykuwa rozbudowanymi polemikami, formą eseistyczną i niekończącymi się rozprawami nad danym zagadnieniem. Autorka stara się jak może, aby wyciągnąć czytelnika z jednej i stałej czasoprzestrzeni i zacząć manewrować jego świadomością po różnych granicach świata jednocześnie. Co ważne, Tokarczuk niezwykle płynnie i precyzyjnie przechodzi z jednych stanów do drugich, z jednej formy przedstawiania historii do kolejnej. Nie czujemy przy tym żadnych zgrzytów, ani toporności – co ukazywać może, dlaczego pozycja ta zdobyła tak wiele polskich, jak i zagranicznych nagród.

Próbując określić jednym zdaniem tę powieść, można powiedzieć, iż opowiada ona o podróżach – zarówno tych wewnętrznych, jak i zewnętrznych. Jednak, byłoby to ogromne niedopowiedzenie i niesprawiedliwość odnośnie pracy wykonanej przez Tokarczuk, która była faktycznie ogromna. Jeśli zależy nam na poznaniu samego siebie, to warto sięgnąć po tę pozycję.